ความลับสวรรค์ 3

ในการทำหนังสือด้วย LaTeX นั้น ปัญหาหนึ่งก็คือเรื่องการตั้งค่าขนาดของฟอนต์ ซึ่งจำกัดมีไม่กี่ขนาด ทั้งนี้เนื่องจาก class book กำหนดไว้แค่นั้น (โดยคนทำ LaTeX ไม่ใช่คนทำ TeX) ได้แลกเปลี่ยนกับเพื่อน และเพื่อนแนะนำให้ใช้ class extbook ใช้อย่างไร ทำอย่างไร หาเอกสารอ่านเอาเองนะครับ

ความลับที่ 2 ซึ่งไม่ลับอะไรแต่เข้าใจยากหน่อย เกี่ยวกับแพ็กเกจ subfig ซึ่งถ้าใช้งานปกติแบบคนทั่วไปก็ไม่มีปัญหาอะไรครับ แต่ถ้าใช้งานยาก ๆ สลับซับซ้อน ก็มักจะมีปัญหา กรณีนี้คือ caption ที่เป็นตัวอักษรไม่เป็นไปตามหวัง คือหวังให้เป็นภาษาไทย และไม่อยู่ตรงกลาง คือหวังให้อยู่ตรงกลางรูป วิธีแก้ ก็ดูการ \renewcommand{\thesubfigure}{\thalph{subfigure}} สำหรับปัญหาที่ 1 ส่วนปัญหาที่สองก็ทำได้โดยการ \captionsetup[subfigure]{oneside, margin={0.5cm, 0cm}} รายละเอียดลึก ๆ ดูคู่มือเอาเองนะครับ รับประกันได้ว่าหากันเมื่อยและไม่ค่อยรู้เรื่องเท่าไหร่ ง่ายสุดคือทำตามและปรับค่าเอา ได้ก็คือได้ (ฮา)  

[…]

Read More →
Diagrams on a Big Diagram

ปัญหาหนึ่งในการวาดรูปแผนภาพในการแสดงข้อมูลของการตอบสนองที่ตำแหน่งต่าง ๆ นั้น เป็นเรื่องที่ยากมากสำหรับการวาดรูปด้วย LaTeX อาจจะต้องวาดหลายรูปแล้วนำไปย่อแล้ววางยังตำแหน่งต่าง ๆ ซึ่งไม่สะดวกนัก ตัวอย่างเช่น แผนภาพ Poincare   ใน http://texample.net/tikz/examples/poincare/ ได้มีการแชร์วิธีการวาดแผนภาพแบบนี้ เอาไว้ศึกษากันนะครับ  

Read More →
ความลับสวรรค์ 2

เอาด่วน ๆ เร็ว ๆ จดไว้กันลืม โดยปกติ caption ของรูปจะอยู่ข้างล่าง และของตารางจะอยู่ข้างบน แต่จะด้วยเหตุผลอะไรไม่ทราบเวลาแพ็กเกจ caption แล้ว ค่าตั้งต้นมันจะให้ caption อยู่ข้างล่าง วิธีแก้ทำดังนี้ครับ

ก็เป็นอันว่าจบ

Read More →
เอกสารคำสอนภาษาไทย

ในการเขียนเอกสารภาษาไทยเล่มโต ๆ กลุ่มอาจารย์หลาย ๆ คนจะนิยมใช้ XeLaTeX ร่วมกับฟอนต์ TH Sarabun New จากที่รู้ ๆ กันอยู่คือฟอนต์บน windows ไม่เท่ากับบน LaTeX ต้องทำการขยายด้วยตัวคูณ 1.29 หรือ 1.3 และการเว้นบรรทัดก็ใช้ 1.2 ขึ้นไป การใช้วิธีนี้มีข้อจำกัดอยู่พอสมควร เรื่องฟอนต์ของ Math mode ซึ่งไม่ได้ขยายตามตัวอักษร กล่าวคือตัวคูณที่กล่าวมานั้นเหมาะกับฟอนต์ 12 pt ของ LaTeX ไม่ได้เหมาะกับขนาดอื่น ถ้าเราขยายไปมากกว่านั้นก็จะทำให้ฟอนต์ของ Math mode ไม่ได้ขยับตาม วิธีการแก้ปัญหานี้ก็คือใช้คำสั่ง

ซึ่งไม่สะดวกเอาซะเลยเพราะต้องปรับพารามิเตอร์ถึง 4 ค่าด้วยกัน อาจารย์ท่านหนึ่งได้ติดปัญหานี้ แล้วอาจารย์ท่านนั้นก็ได้แลกเปลี่ยนกับผมพอสมควร จนอาจารย์ท่านนั้นได้คำตอบคือการใช้ class extbook ซึ่งเป็นการขยายความสามารถของ class book โดยที่เราไม่ต้องมานั่งปรับค่าต่าง ๆ ให้ยุ่งยาก ซึ่งมีความสามารถดังนี้ […]

Read More →
ความลับสวรรค์

เนื่องจากไม่ค่อยมีเวลาเขียน โพสนี้เป็นการรวบรวมข้อมูลเล็ก ๆ น้อย ๆ สำหรับจดไว้กันลืมครับ lmodern ต้องลงเอง มันไม่ลงให้อัตโนมัติ สำหรับ MiKTeX นั้น XeLaTeX ต้องใช้ -enable-write18 แทนที่จะเป็น --shell-escape สำหรับหนังสือภาษาไทย ที่มีตัวภาษาอังกฤษ และสมการคณิตศาสตร์ปน ให้ใช้ตัวเลือก no-math \usepackage[no-math]{fontspec}เข้าไปเจอความลับสวรรค์จาก page Thai Students Love LaTeXเพื่อสั่งให้ LaTeX ไม่ใช้ฟอนต์ไทยกับสมการคณิตศาสตร์ ใน beamer ในสมการคณิตศาสตร์ ที่มี $\hat{f}$ เวลาแสดงผลจะเพี้ยน ป้อนกันได้ด้วย \usefonttheme{professionalfonts} แค่นี้ก่อนนะครับ

Read More →
การแก้ปัญหาฟอนต์ Helvetica ในเอกสารที่สร้างจาก LaTeX แล้วมีปัญหากับ IEEE PDF eXpress

ถ้าใครเขียนบทความวิจัยเพื่อไปตีพิมพ์ในประชุมวิชาการระดับนานาชาติ สิ่งหนึ่งที่ควรจะดูก็คือเรื่องบทความวิจัยของเรามันจะไปอยู่ในฐานข้อมูลหรือไม่ หนึ่งในฐานข้อมูลยอดนิยมก็คือ IEEE Explore นั่นเอง เงินที่เสียเพิ่มขึ้นก็แลกเอาว่าจะให้บทความเราหายไปหรือคงอยู่ ผมได้รับการตอบรับให้ตีพิมพ์ในประชุมวิชาการระดับนานาชาติ ซึ่งต้องจ่ายเงินแล้ว upload บทความตัวสุดท้ายของเราขึ้นไปให้คณะผู้จัดงานได้รวบรวมไปตีพิมพ์ ปกติผมสร้างเอกสารจาก XeLaTeX ได้ตัว pdf มา ก็ upload ได้ไม่มีปัญหา แต่ก็มีเรื่องจนได้ เนื่องจากรูปกราฟของบทความผมที่สร้างขึ้นจากโปรแกรมคำนวณยอดนิยม ดังมีค่าเริ่มต้นของฟอนต์ต่าง ๆ เป็น Helvetica ซึ่งแน่นอนไม่มีบน windows ก็ประเมินไม่ผ่านตามระเบียบ แก้ยังไงน่ะเหรอครับ ก็ง่าย ๆ กลับเข้าไปแก้ที่รูปภาพที่มีอยู่รวม ๆ ประมาณ 20 รูป แต่ละรูปก็แก้ประมาณ 4-5 จุด ทำไปหนึ่งรูป ผลหรือครับ ไม่ได้ครับ เนื่องจากมีฟอนต์ซ่อนหาไม่เจออยู่บนที่ต่าง ๆ ในรูปกราฟเต็มไปหมด กระบวนท่าถัดมาที่ผมใช้ก็คือการใช้โปรแกรม IrfanView มาแปรงรูปจาก eps ไปเป็น pdf ให้ (ตรงนี้ไม่งงนะครับ) เราก็จะได้รูปภาพแบบเวกเตอร์ที่ไม่ได้ใช้ความได้เปรียบของเวกเตอร์ (ไม่งงนะ) […]

Read More →
The Power of TikZ

ได้รู้จัก TikZ มานาน แต่ใช้น้อยมาก ทั้ง ๆ ที่ pgf และ TikZ เป็นระบบกราฟฟิคที่เกิดมาคู่กับ Beamer (tool ในการสร้าง presentation ที่นิยมมาก ๆ ในวงการศึกษา) เหตุผลก็ง่าย ๆ ครับ ตัวภาษาที่เป็นคู่มือเล่มหนายังกับ textbook อ่านจบไปร้อยหน้า ก็ยังทำอะไรมากไม่ได้ วิธีการเลี่ยงไปใช้ pgfplot ช่วยในบางกรณีก็ทำมาแล้ว ยากพอกันแต่คู่มือบางกว่า ปัญหาก็เกิดอีกเพราะมันช้ามาก ผมยกตัวอย่าง ถ้าผมต้องการวาดภาพแบบนี้ลงในหนังสือผม (คลิ๊กที่รูปเพื่อดูขนาดจริง) จะทำอย่างไรครับ เมื่อก่อนผมใช้ m4 circuit macro ส่วนกราฟก็ใช้ MATLAB บ้าง ใช้ winfig บ้าง แล้วแต่ความสะดวก ซึ่งไม่สะดวกเอาซะเลย เพราะการวาดกราฟด้วยโปรแกรมวาดรูปที่ถึงจะเป็นโปรแกรมวาดรูปแบบเว็กเตอร์ ก็ยังน่ารำคาญอยู่ดี ใช้หลายโปรแกรม ต้องลากเมาท์ไป เล็งจุดแล้วเล็งอีก สรุปปัญหาหลัก ๆ คือต้องใช้หลายโปรแกรม ต้องเข้าใจผมด้วยนะครับว่าผมใช้ […]

Read More →
Macro floats สำหรับ WinEDT

โพสนี้เป็นของแฟน WinEDT ซึ่งใครไม่ได้ใช้อยู่ก็ข้ามไปนะครับ ต้องบอกก่อนว่าบรรณาธิกรณ์ (editor) ตัวนี้ ผมใช้มายาวนานมาก และซื้อมากใช้สองรอบ รอบแรกคือเวอร์ชัน 4 (อัปเกรดฟรีตลอดชีพ) พอเป็นเวอร์ชัน 6 เจ้าของโปรแกรมบอกต้องลงทุนเพิ่ม อยากได้ต้องซื้อใหม่ ก็ทำการซื้อไป แล้วก็ใช้มาตลอด ข้อจำกัดของ WinEDT นั้นก็มีเยอะ เช่นไม่มีระบบ autocomplete ซึ่งจะว่าไปแล้วผู้ใช้ที่ชำนาญ ก็ไม่มีใครใช้ นอกจากนั้น WinEDT ยังใช้วิธีการปรับเปลี่ยนส่วนติดต่อกับผู้ใช้ที่ยากลำบากมาก แต่เจ้าของโปรแกรมอ้างว่าถ้าใช้ LaTeX ได้ระดับนี้ การแก้ไขส่วนติดต่อผู้ใช้ด้วย text mode ก็ไม่น่าจะมีปัญหา ถ้ามีปัญหาก็เลิกใช้ไปเถอะ (จะเห็นว่าสังคมนี้โหดมากแต่ไหนแต่ไร) คุณ Karl Koeller ที่น่าจะเป็นหนึ่งเดียวบน http://www.winedt.org/ แล้วมั้งตอนนี้ ได้นำเสนอแพ็กเกจ floats ให้ชุมชนได้ใช้  ผมได้ลองใช้แล้ว บอกได้คำเดียวว่ามันยอดมากครับ ความสามารถหลัก ๆ ก็คือการเอา caption ของรูปภาพ ตาราง มานำเสนอในรูปแบบโครงสร้างต้นไม้ ทำให้เราเข้าถึงได้ง่ายขึ้น […]

Read More →
underscore !

เป็นเรื่องที่ user เก่า(และแก่ด้วย) อย่างผมถึงกับต้องตีอกชกหัวตัวเอง ตกม้าตายเอาง่าย ๆ เรื่องมีอยู่ว่า ผมเข้าใจเอาเองมาตลอดว่าใน LaTeX เขียน underscore '_' ได้เฉพาะใน math mode และจะหมายถึงการใส่ตัวห้อย (subscript) ปัญหาของผมที่เจอบ่อย ๆ ก็คือเวลาที่ผมต้องการจะเขียนชื่อไฟล์ที่มีตัว underscore นี้ ผมมักใช้ท่าพิเศษ เช่นใช้คำสั่ง \verb หรือ \url ซึ่งสามารถใช้งานได้ปกติ แต่ไม่ใช่ท่ามาตรฐาน ออกจะเป็นขบวนท่านอกด่านไปซักหน่อย วันนี้ต้องเขียนเอกสารอธิบายไฟล์ โดยต้องอ้างชื่อไฟล์หลายไฟล์ และบางชื่อไฟล์ต้องไปอยู่ในหลายสถานที่ ๆ ไม่ค่อยจะได้อยู่ เช่น ใน \caption เป็นต้น และนั่นคือที่มาของปัญหาเพราะขบวนท่า \verb ไม่ทำงาน ขบวนท่า \url ทำบ้างไม่ทำบ้าง ก็เลยต้องหาวิธี แล้วก็พบว่าวิธีมาตรฐานนั้นมีมานานมากแล้วตั้งแต่ LaTeX 2.09 โน่น สุดยอดไหมหล่ะ ก็แค่ใช้ \_ เท่านั้นเอง ง่ายสะดวก […]

Read More →
XeLaTeX กับฟอนต์ Garuda

ทุกคนที่ทำงานเอกสารบน LaTeX ส่วนใหญ่ก็จะต้องทำงานกับสมการ ตัวเลข เอกสารอ้างอิง ฯลฯ ตั้งแต่การมาของ XeLaTeX (ต่อไปบางครั้งจะเรียกสั้น ๆ ว่า LaTeX) ความหวังในการใช้งานเอกสารภาษาไทยบน LaTeX ก็ดูสดใสมากขึ้น ทั้งระบบตัดคำที่ไม่ต้องใช้โปรแกรมตัดคำแยกแบบ ctex หรือ swath การสร้างเอกสาร pdf ก็ทำได้แบบอัตโนมัติ รูปภาพก็ใช้รูปแบบต่าง ๆ ได้มากขึ้น จะว่าไปผมไม่เคยมีปัญหากับ XeLaTeX เลย เมื่อใช้งานกับเอกสารภาษาอังกฤษ ทั้งเอกสารการสอน ใบงานการทดลอง (lab sheet) screen presentation เหล่านี้ล้วนแล้วแต่สะดวกสบาย ตั้งแต่ใช้ LaTeX  มาสิบกว่าปี ในยุคของ pdfLaTeX ชีวิตผมมีความสุขดีกับฟอนต์ที่เป็นทางการอย่าง Garuda (ครุฑ) ครับ ไม่ว่าจะทำงานบน Windows หรือ Linux พอมายุคของ XeLaTeX คู่กับบรรณาธิกรณ์ (editor) แบบ Unicode […]

Read More →